XÂY TƯỢNG ĐÀI CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH TRONG KHU DI TÍCH LỊCH SỬ ĐỀN HÙNG: CẦN ĐÚNG LUẬT, ĐÚNG PHONG TỤC, ĐÚNG ĐẠO LÝ

XÂY TƯỢNG ĐÀI CHỦ TỊCH HỒ CHÍ MINH TRONG KHU DI TÍCH LỊCH SỬ ĐỀN HÙNG: CẦN ĐÚNG LUẬT, ĐÚNG PHONG TỤC, ĐÚNG ĐẠO LÝ

PGS.TS Bùi Xuân Đính

Mấy ngày nay, dư luận và mạng xã hội (MXH) xôn xao, bàn luận về tin đăng trên nhiều trang báo chính thống và MXH đáng tin cậy: tỉnh Phú Thọ đang xúc tiến xây dựng Tượng đài Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Khu Di tích lịch sử Đền Hùng, dự kiến hoàn thành trước Giỗ Tổ Hùng Vương năm 2026. Vấn đề này tôi xin có vài ý kiến như sau:

LÀNG NÔM ĐẸP NHƯ CỔ TÍCH

 

LÀNG NÔM ĐẸP NHƯ CỔ TÍCH

Làng Nôm, xã Đại Đồng, huyện Văn Lâm, tỉnh Hưng Yên không những cổ kính mà còn rất đẹp và sạch. Làng có một cái hồ rất dài, kéo từ trước cửa đình (thờ Thánh Tam Giang) ra tận nhánh sông Nguyệt Đức. Hai bên bờ là nhà dân và các nhà thờ họ: Họ Đan, họ Đỗ, họ Phùng… Kiến trúc nhỏ mà đầy đủ, xinh xắn và hoà hợp với cảnh quan, nhìn chả khác phố Hội bên sông Hoài ở Hội An. Hồ dài hơn một cây số, trông như một con sông. Nước hồ trong veo, mà bờ không có tý rác nào dạt vào; cũng không có mùi xú uế. 

THĂM ĐỀN THIÊNG CỬA SÓT (Nhất Cờn, Nhị Quả, Tam Bạch Mã, Tứ Chiêu Trưng)

Đền Cờn thờ Tứ vị Thánh Nương ở xã Quỳnh Phương, thị xã Hoàng Mai, tỉnh Nghệ An

THĂM ĐỀN THIÊNG CỬA SÓT 
(Nhất Cờn, Nhị Quả, Tam Bạch Mã, Tứ Chiêu Trưng)

Nguyễn Xuân Diện

06-12-2008

Nhờ sự trợ duyên của bạn hữu, tôi vừa có dịp thăm thú, du khảo non nước đền đài danh thắng Hà Tĩnh. Xe chạy từ Hà Nội lúc 15h ngày thứ Sáu. Đi suốt đêm, vừa đi vừa nghỉ đến Hà Tĩnh. Dọc đường thấy lại những cảnh xưa của những chuyến giang hồ cũ, mà tưởng như vẫn chưa xa lắm. Này là núi Non Nước (Núi Chim Trả Tắm, Núi Tắm Chim) ở Ninh Bình, này là đền Sòng Bỉm Sơn. Mỗi nơi đi qua lại nhớ đến các ngài Chuyết Chuyết, Thiền Phong hóm hỉnh duyên dáng mà không kém cay xè khi công kích nhau, rồi lại thêm nhớ ngài Bái Mai Tử tận tình ân cần đãi đằng trong chuyến đi Như Thanh hồi tháng 5 Tây mới rồi.

MỘT NỮ CA SĨ CỨU CẢ KINH THÀNH THĂNG LONG THOÁT KHỎI BỆNH DỊCH

Chuyện cũ Thăng Long - Hà Nội:
MỘT NỮ CA SĨ CỨU CẢ KINH THÀNH THĂNG LONG THOÁT KHỎI BỆNH DỊCH

 

Vào thời chúa Trịnh Cương (1709-1729), cả kinh thành Thăng Long ai cũng biết tiếng người ca nữ tài danh Nguyễn Thị Huệ. Nàng không những được trời phú cho một giọng hát tuyệt trần, một sắc đẹp yêu kiều mà còn được phú cho một thiên tư sáng láng. Là con một nhà nho lỡ vận (sống bằng nghề bốc thuốc), Nguyễn Thị Huệ có theo đòi văn chương thơ phú. Con gái làng Cựu Lâu quê nàng – môt làng nhỏ bên hồ Hoàn Kiếm – đều theo nghiệp cầm ca. Thuở bé, Nguyễn Thị Huệ vẫn thường theo mẹ và các bậc đàn chị trong giáo phường Cựu Lâu đi hát ở khắp trong triều ngoài nội, khi thì theo lời mời của một dịp xuân thu tế lễ của một làng, khi thì theo lời mời của một ông quan lịch duyệt chỉ thích tiếp khách bằng một chầu hát. Năm nàng 16 tuổi, cha nàng mất. Mẹ nàng ở vậy nuôi con thờ chồng trọn đạo. Hai mẹ con họ đã sống cuộc sống vất vả của nghề ca xướng như vậy cho đến khi nàng lọt vào mắt xanh của An Đô Vương Trịnh Cương.

 

HÌNH ẢNH CẦU CHÒ/ CẦU TRÒ MỚI TÌM THẤY TRONG SÁCH CŨ

HÌNH ẢNH CẦU CHÒ/ CẦU TRÒ MỚI TÌM THẤY TRONG SÁCH CŨ

Tôi để tâm tìm hình ảnh và các bài viết về "cầu trò" ở quê hương tôi, thực là rất hiếm có khó tìm thấy 1 quyển sách nào viết về nó, hoặc đăng ảnh chụp / ảnh vẽ kèm có chú thích tên "Cầu Trò" / "Cầu Chò".

 

Rất vui vừa thấy hôm qua một cuốn sách "Souvenirs Franco-Tonkinois 1879-1886" sách do một nhà truyền giáo (cha tuyên úy) cùng đoàn quân viễn chinh Pháp lên đánh và hạ thành Sơn Tây ghi chép. Trong sách, tại trang 192 có đăng 1 hình ảnh kèm ghi chú "Pont de Cau Cho sur la route de Son Tay à Hanoi" (Cầu Chò trên đường đi từ Sơn Tây đến Hà Nội). Trong sách này tôi nhận thấy tác giả cũng đã dùng từ "Xứ đoài". Có lẽ đây là một trong những "tác giả Tây" dùng từ "Xứ đoài" sớm nhất trong tác phẩm "chữ tây".

LÀNG TÔI - CUỘC SỐNG TRONG LÀNG XƯA

LÀNG TÔI - CUỘC SỐNG TRONG LÀNG XƯA

Nguyễn Xuân Diện

Làng Phụ Khang (xã Đường Lâm, thị xã Sơn Tây, Hà Nội) là một làng thuần nông. Ngoài làm ruộng ra, người làng không có nghề phụ nào đáng kể trong suốt lịch sử từ lúc lập làng. “Cơm cày cá kiếm” là câu cửa miệng của người làng. Sau lũy tre làng, cuộc sống của dân làng cũng gần như khép kín như rặng lũy.

Người dân Phụ Khang canh tác trên những thửa ruộng bậc thang, trông chờ vào những cơn mưa để cấy trồng. Những tràn ruộng thấp sẽ cho lúa hai vụ, những sườn cao trồng đủ loại hoa màu như lạc, đỗ, ngô, khoai, sắn. Đồng Bường là nơi đất tốt, rất phù hợp với trồng khoai, và khoai lang ở cánh đồng này đã đi vào câu tục ngữ khắp vùng biết tới “Nước Giếng Giang, Khoai lang Đồng Bường”.

 

KINH KHỦNG! VỤ ÁN CẢ LÀNG LẬP HƯƠNG ƯỚC ĐỂ GIẾT NGƯỜI CƯỚP CỦA

 

Tổng số bị giết hại: 318 người, trong hơn 20 năm. Tổng số kẻ giết người: 290 tên, trong đó có 52 tên đầu sỏ.

Lời bình của Nguyễn Xuân Hùng: Vụ trọng án kéo dài và man dợ nhất trong lịch sử Việt Nam, có 290 bị cáo, 52 án tử hình; Trưởng Ban chuyên án đích thân đọc văn tế 318 nạn nhân bị tội phạm sát hại; Một địa danh bị xóa bỏ, một ngôi làng bị san phẳng để không gợi lại nỗi đau cho hậu thế.

FB Phạm Thanh Tùng: Nhân A Diện nói về Vua Lê – Chúa Trịnh, tôi nói thêm chuyện nữa liên quan đến Chúa Trịnh mà cụ thể là Chúa Trịnh Căn.

NGÔI CHÙA HOANG VÀ KỲ ÁN THIÊN THU

NGÔI CHÙA HOANG VÀ KỲ ÁN THIÊN THU

Nguyễn Xuân Diện

Đó chính là một ngôi chùa ở Xứ Đoài. Ngôi chùa này đứng ngay trên lối vào cổ ấp Đường Lâm. Dân tôi gọi là Chùa Ón, hoặc cẩn thận hơn thì gọi là chùa Ón Vật.

Chùa này có từ bao giờ không ai biết. Trong chùa cũng chẳng có tượng pháp, mà chỉ có bát hương để trên một bệ gạch hoang tàn lạnh lẽo quanh năm. Tất nhiên chùa không có sư. Trong chùa cũng chẳng có một hàng câu đối hoành phi gì; chỉ thấy trên câu đầu là có chữ Nho. Đôi câu đầu ấy, một bên là “Nguyên - Hanh - Lợi - Trinh” lối triện; bên kia là năm tháng dựng cột bắc nóc, với cái năm can chi rất chung chung, khiến ta không thể xác định được niên đại chắc chắn.

CHUYỆN MỘT CÔNG CHÚA HIỂN LINH NGẦM GIÚP VUA TRẦN THÁNH TÔNG THOÁT HIỂM

Ảnh cây cầu chỉ có tính chất minh hoạ.

Trên đường Hà Nội - Sơn Tây, gần tới thị trấn Gạch, có một cây cầu, tên gọi cầu Trò, cầu Trò nằm trên địa phận thôn Gia Hòa xã Phúc Hòa, Phúc Thọ. Người ta vẫn kể rằng, xưa có một cô đào đã từng làm mê mẩn bao quan viên, bởi vẻ đẹp đoan trang kiều diễm, bằng nhịp phách giòn tan và những luyến láy trác tuyệt. Một đêm mưa gió, tan cuộc hát, nàng trở về nhà, không may cho nàng vừa về đến cầu thì nàng cảm lạnh mà chết. Dân làng thương nàng, quan viên đã từng say mê tiếng hát của nàng đã chôn cất và lập miếu thờ nàng ở ngay bên cầu. Câu chuyện ấy, tình cảm ấy đã làm bao người thương xót thân phận “nửa chừng xuân, thoắt gãy cành thiên hương” của người ca nữ nọ.

LỄ HỘI ĐẢ NGƯ VÀ TIỆC CÁ ĐỀN VÀ

Cá nướng

LỄ HỘI ĐẢ NGƯ VÀ TIỆC CÁ ĐỀN VÀ

Nguyễn Xuân Diện

Đền Và (Đông Cung) - thôn Vân Gia, xã Trung Hưng, ngoại thị Sơn Tây, Hà Nội là nơi thờ phụng Tam Vị Tản Viên Sơn Đại Vương Quốc Chúa Thượng Đẳng Thần, vị thần đứng đầu trong Tứ Bất Tử và cũng là đứng đầu bách thần khí thế rực rỡ thưở trước, anh linh tỏa rạng muôn sau.

TỤC ĐÁNH CÁ THỜ Ở XỨ ĐOÀI QUA MỘT LỆNH CHỈ CỦA TĨNH ĐÔ VƯƠNG TRỊNH SÂM

TỤC ĐÁNH CÁ THỜ Ở XỨ ĐOÀI QUA MỘT LỆNH CHỈ CỦA TĨNH ĐÔ VƯƠNG TRỊNH SÂM

 

TS. Nguyễn Xuân Diện

Vừa qua, chính quyền và nhân dân thôn Vật Yên, xã Vật Lại, huyện Ba Vì, Hà Nội có nhờ tôi dịch giúp một số văn bản Hán Nôm, trong đó có một tờ lệnh chỉ[1] do Tĩnh Đô vương Trịnh Sâm[2] ban cho dân thôn vào năm Cảnh Hưng năm thứ 28 (1768). Văn bản gốc hiện đang được lưu giữ tại địa phương.

Series: LIỆU HỒ QUÝ LY CÓ BỊ HÀM OAN? NHÀ LÊ VÀ CÔNG THỨC CỦA HỒ QUÝ LY

“Không ai có thể trách mặt trời vì đã mọc khi đêm qua lạnh lẽo.”

Hồ Quý Ly, một vị vua oan, tưởng như đã khép lại sự nghiệp ngắn ngủi của mình sau chưa đầy một thập kỷ - trong một thời điểm còn quá sớm để thời đại kịp thức tỉnh. Nhưng chúng ta sẽ thấy, nếu đủ khách quan và bình tĩnh. Mô hình tổ chức quốc gia của nhà Trần là sự thuần tuý đến mức tuyệt đối theo cách thức gia đình trị, là sản phẩm của một thời đại mà vua – tôi “hoà nước sông chén rượu ngọt ngào”. Mô hình đó, ở cuối thế kỷ XIV – đã không còn năng lực để vận hành một quốc gia với những biến chuyển khác của thời đại. Bằng năng lực và tầm nhìn của mình, Hồ Quý Ly đã khởi tạo một mô hình quản trị mới, một bản nháp mà sau này, nhà Lê sơ nói chung, Lê Thánh Tông nói riêng, đã hoàn thiện nó trong hình hài nhà nước trung ương tập quyền quan liêu.

HÃY BẢO TỒN VẺ ĐẸP TRONG TRẺO CỦA KHÔNG GIAN CẢNH QUAN ĐÔ THỊ QUANH HỒ GƯƠM

Đền Ngọc sơn - một viên ngọc quý của nghệ thuật kiến trúc và cảnh quan truyền thống.(Ảnh: Vietnamnet)

KTS. Trần Tuấn 

Mỗi đô thị có lịch sử và những câu chuyện thăng trầm khác nhau, tạo nên bản sắc và sự hấp dẫn với cư dân của nơi đó và du khách. Vẻ đẹp của Hà Nội nằm ở sự phong phú và đa tầng văn hóa trong sự hài hòa với thiên nhiên và khí hậu của châu thổ Sông Hồng. Hồ Gươm chính là trung tâm hội tụ và soi chiếu những lớp văn hóa ấy.

TÓM TẮT LUẬN VĂN CỦA ÔNG NGÔ ĐÌNH NHU

TÓM TẮT LUẬN VĂN CỦA ÔNG NGÔ ĐÌNH NHU

"Phong tục và tập quán của người Bắc Kỳ từ thế kỷ thứ 17 đến thế kỷ thứ 18 theo các du khách và các nhà truyền giáo" (Moeurs et coutumes des Tonkinois aux XVIlè et XVIIlè siecles d’apres les voyageurs et missionaires).

Ông Ngô Đình Nhu sinh ngày 7-10-1910. Ông sang Pháp học và thi đỗ vào trường Cổ tự học Quốc gia vào năm 1935 và tốt nghiệp năm 1938 với luận văn về lịch sử Việt Nam lần đầu tiên được bảo vệ tại Pháp có nhan đề "Phong tục và tập quán của người Bắc Kỳ từ thế kỷ thứ 17 đến thế kỷ thứ 18 theo các du khách và các nhà truyền giáo" (Moeurs et coutumes des Tonkinois aux XVIlè et XVIIlè siecles d’apres les voyageurs et missionaires).

TỔNG THỐNG VNCH NGÔ ĐÌNH DIỆM VỚI VIỆC KHAI THÁC VÀ BẢO VỆ HOÀNG SA

Tên bài viết: Công ty Tây Sa và chính sách khai thác, bảo vệ Hoàng Sa của chính quyền Ngô Đình Diệm

Tác giả: Võ Hà

 
Nơi đăng tải: Văn hóa Nghệ An

Sau khi lên “nhiếp chính” tại miền Nam năm 1955, Tổng thống Ngô Đình Diệm cho nhiều đoàn ra điều tra, khảo sát có tính chất toàn diện tại quần đảo Hoàng Sa... Kết quả khảo sát đều phải báo cáo đầy đủ, trực tiếp cho Tổng thống để có cơ sở cho việc chỉ đạo khai thác và tăng cường thực thi chủ quyền tại quần đảo này. Một trong những hoạt động rõ nét là trên lĩnh vực kinh tế.