Hiển thị các bài đăng có nhãn Giới thiệu sách. Hiển thị tất cả bài đăng
Hiển thị các bài đăng có nhãn Giới thiệu sách. Hiển thị tất cả bài đăng

Thứ Tư, 3 tháng 12, 2025

"LỊCH SỬ PHẬT GIÁO VIỆT NAM" - MỘT CÔNG TRÌNH VĨ ĐẠI

 
Nhà văn Phạm Lưu Vũ
ĐỌC LỊCH SỬ PHẬT GIÁO VIỆT NAM
 
Bộ sách đồ sộ của Thiền sư Lê Mạnh Thát gồm 3 tập, với tổng cộng hơn hai nghìn trang in khổ 16x24, bao quát toàn bộ Lịch sử Phật Giáo Việt Nam từ thời Hùng Vương, bắt đầu bằng Chử Đồng Tử, đến thời nhà Trần với Tuệ Trung Thượng Sĩ, trải ngót hai nghìn năm. 
 
Một công trình vĩ đại, của một bộ óc thông tuệ và trác tuyệt, với tình yêu Tổ Quốc và Dân tộc Việt Nam vô bờ bến, một tâm hồn của bậc Đa văn, và một tuệ giác Bát Nhã của bậc Đại Sĩ. 

Thứ Năm, 13 tháng 11, 2025

ĐỌC “PHỦ VÂN CÁT - NƠI THÁNH MẪU GIÁNG SINH LẦN THỨ HAI”


Nguyễn Thanh Huy:
ĐỌC “PHỦ VÂN CÁT - NƠI THÁNH MẪU GIÁNG SINH LẦN THỨ HAI”
Chủ biên: Nguyễn Xuân Diện. Nxb Thế Giới, Hà Nội, 2024.
Cuốn sách như dẫn dụ người đọc lạc vào những khung trời tri thức. Ở đó, là những câu chuyện thần tiên li kì, nửa thực nửa hư, nửa tiên nửa tục đan xen hoà quyện; giang sơn cẩm tú, tiên cảnh bồng lai cứ hiện ra trước mắt người đọc. Nhưng đặc biệt là lời văn ý thơ tao nhã, đối đáp cao sang xuyên suốt trong những thần tích, ngọc phả. Qua đó nhiều tuyệt thi bấy lâu nay ẩn tàng được hiển lộ, người đọc đi từ ngỡ ngàng đến khâm phục trước tài hoa và trí tuệ của tiền nhân. Tiếp tục, là những tri thức dư địa chí, những tên đất tên làng, quá trình tách nhập, còn mất được kiến giải thông qua các nguồn sử liệu một cách minh xác. Điều này đòi hỏi một khả năng làm việc nghiêm cẩn và công phu của tác giả.

Thứ Hai, 10 tháng 11, 2025

MỘT CUỐN SÁCH MỚI VỀ CHU MẠNH TRINH – NGƯỜI TÀI HOA BẬC NHẤT NƯỚC NAM TA

MỘT CUỐN SÁCH MỚI VỀ CHU MẠNH TRINH 
     – NGƯỜI TÀI HOA BẬC NHẤT NƯỚC NAM TA
Nguyễn Xuân Diện 
 
Đó là cuốn sách chuyên luận rất công phu và hoàn bị về Chu Mạnh Trinh một bậc tài hoa tài tử của nước Nam ta. Cuốn sách “Chu Mạnh Trinh hành trạng và thơ văn” do Phạm Ngô Minh và Lê Minh Khiêm biên khảo, dịch và chú giải, in tại Nxb. Đà Nẵng in xong tháng 9 năm 2025. Đây có lẽ là cuốn sách cuối cùng trước khi Nxb. Đà Nẵng lừng danh một thời chấm dứt hoạt động. Tôi may mắn được Phạm Ngô Minh tiên sinh gửi tặng, và sách vừa đến văn phòng lúc trưa nay.

Thứ Ba, 16 tháng 9, 2025

TƯỞNG NHỚ NAM PHƯƠNG HOÀNG HẬU - 62 NĂM NGÀY MẤT CỦA BÀ

Nhân kỷ niệm 62 năm, ngày mất của Nam Phương Hoàng Hậu (16.9.1963-16.9.2025)

Hôm nay, ngày 16 tháng 9 năm 2025, 62 năm trước, Hoàng hậu Nam Phương đã qua đời ở tuổi 50 vào ngày 16 tháng 9 năm 1963 tại gia trang La Perch-Pháp. Hoàng hậu được an táng tại nghĩa trang Chargbrignac, cách Tòa thị chính 200m.


Xin giới thiệu lại bài viết:

PHẨM CÁCH VÀ ĐỨC HẠNH HOÀNG HẬU NAM PHƯƠNG 
QUA TƯ LIỆU LẦN ĐẦU CÔNG BỐ


Nguyễn Xuân Diện

Ông Phạm Hy Tùng là một nhà sưu tập cổ ngoạn ở thành phố Hồ Chí Minh. Ông là tác giả của các cuốn sách “Cổ vật gốm sứ Việt Nam đặt làm tại Trung Hoa” (2006), “Bộ sưu tập cổ vật Trung Hoa” (2020), “Cổ vật gốm sứ có trang kim” (2021)… Cuốn sách mới nhất của ông là "Hoàng hậu Nam Phương (qua một số tư liệu chưa công bố)" do Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh vừa ấn hành. Sách dày 280 trang và phần phụ lục ảnh. 
 
Đây là lần đầu tiên có một cuốn sách công bố nhiều tư liệu về Hoàng hậu Nam Phương, bao gồm các bức ảnh quý hiếm và 87 bức thư, trong đó có 73 bức thư viết tay, thủ bút của Hoàng hậu Nam Phương – hoàng hậu cuối cùng của triều Nguyễn cũng là cuối cùng của chế độ quân chủ Việt Nam.

Ngoài thư của Hoàng hậu Nam Phương, có 6 bức của bà Charles – mẹ nuôi của cựu hoàng, cũng viết tay bằng tiếng Pháp gửi cho ông khi còn ở Hongkong (1946-1948) hay gửi về Đà Lạt (1949-1954), 3 bức của bà Agnès – chị ruột của Hoàng hậu Nam Phương, 1 bức của bà Từ Cung viết bằng tiếng Việt.

Cuốn sách của Phạm Hy Tùng có kết cấu thật đơn giản. Ngoài “Lời thưa” ở đầu sách, cuốn sách gồm ba phần: Phần Mở đầu cung cấp thông tin dưới dạng niên biểu về Nam Phương Hoàng hậu và cựu hoàng Bảo Đại, cùng bối cảnh lịch sử Việt Nam từ tháng 9 năm 1945 đến năm 1954 – là giai đoạn những bức thư của Nam Phương và những người khác gửi đến cựu hoàng Bảo Đại được nói đến trong tập sách.

Phần Hai là Những bản dịch các bức thư, trong đó có 73 bức thư được Nam Phương Hoàng hậu viết và gửi tới cựu hoàng Bảo Đại trong bối cảnh xã hội chính trị đó.

Và Phần Ba là Một số hình ảnh những bức thư của Hoàng hậu Nam Phương gửi cựu hoàng Bảo Đại gồm 31 trang ảnh. Có một điểm đáng chú ý là, ngay lúc Hoàng hậu còn tại thế, đã có phát hành tem hình Nam Phương Hoàng hậu, nhưng trong các thư gửi đi, bà không dùng tem mang hình vẽ mình.

Thứ Bảy, 13 tháng 1, 2024

SÁCH MỚI XUẤT BẢN: TỨ BẤT TỬ - TƯ LIỆU VÀ KHẢO CỨU


SÁCH ĐÃ IN VÀ PHÁT HÀNH:
TỨ BẤT TỬ - TƯ LIỆU VÀ KHẢO CỨU
 
Nguyễn Xuân Diện
 
Từ năm 2016 đến nay, cứ đến mùa thu là tôi lại chuẩn bị một bản thảo để in sách. Năm ngoái là cuốn "Hồn Cổ Nhạc Trong Tranh", in 1000 bản. Năm nay là cuốn chuyên khảo "TỨ BẤT TỬ", là một công trình tập thể mà tôi là chủ biên. 
 
Sách in tại Nhà xuất bản Khoa học xã hội, nhưng số lượng rất ít, chỉ 300 bản theo quy định của Viện Hàn lâm KHXH. Tôi sẽ in thêm 400 cuốn để dâng vào các đền, phủ, miếu, điện thờ Tứ Bất Tử và đáp ứng nhu cầu của anh chị em. 
 
Trong tín ngưỡng thờ bách thần của người Việt, “hoặc có vị là tinh túy của núi sông, hoặc có vị là nhân vật linh thiêng, khí thế lừng lẫy về trước, anh linh còn mãi về sau” (Lời tựa sách Việt điện u linh), có 4 vị thần được dân gian tôn vinh là Tứ bất tử. Đó là bốn vị linh thiêng bất tử trong thần điện Việt Nam: Tản Viên Sơn Thánh, Chử Đồng Tử, Phù Đổng Thiên Vương (Thánh Gióng) và Thánh Mẫu Liễu Hạnh. Thực ra, trong lịch sử đã diễn ra không phải hoàn toàn như vậy, trước khi Thánh Mẫu Liễu Hạnh giáng sinh thì các vị Thánh Từ Đạo Hạnh, Nguyễn Minh Không có chân trong bộ tứ này.
 
Tứ Bất tử là một tín ngưỡng phức hợp với các lớp văn hóa chồng lấn, đan xen, tiếp biến và tích hợp để luôn tạo ra những sắc thái mới và biến đổi theo thời gian, có sức lan tỏa mạnh mẽ và gắn kết các giá trị văn hóa và tâm linh lại để tạo nên sức mạnh mới. 
 
Tứ Bất tử ngưng kết văn hóa Việt qua nghi lễ, lễ hội, phong tục tập quán; tạo ra các văn bản thư tịch phong phú và đa dạng. 
 
Tứ Bất tử song hành cùng lịch sử hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước. Trong suốt quá trình lâu dài đó, Tứ Bất tử đã tích hợp các nhân tố nổi trội nhất của văn hóa, lịch sử và tâm linh đương thời, cả nội sinh lẫn ngoại nhập tạo nên quyền phép và sức mạnh vượt gộp. Các giá trị văn hóa được tiếp thu và đẩy lên thành sức mạnh. Tứ Bất tử đã sáng tạo ra văn hóa, và làm giàu các giá trị văn hóa Việt Nam. 

Thứ Hai, 18 tháng 12, 2023

NỮ SĨ NGỌC TRAI – TUỔI 90 VÀ CUỐN HỒI KÝ RẤT HUẾ


NỮ SĨ NGỌC TRAI – TUỔI CHÍN MƯƠI VÀ CUỐN HỒI KÝ RẤT HUẾ
 
Tôi vừa được Nữ sĩ Ngọc Trai gửi tặng cuốn sách mới của bà. Đó là cuốn hồi ký “O Tôn Nữ Huế tha hương" dày 242 trang, được in ra trong dịp bà tròn 90 tuổi. 
 
Tôi chưa từng được hân hạnh gặp Nữ sĩ Ngọc Trai. Nhưng tôi biết đến một nhà văn có tên Ngọc Trai từ rất sớm, ngay khi vào đại học cách đây 35 năm. 
 
Ngày ấy, tôi đã mê mệt các tác phẩm của Nguyễn Tuân, Tản Đà. Với Nguyễn Tuân là: Chém treo ngành, những chiếc ấm đất, Khoa thi cuối cùng, Chùa Đàn, v.v.. từ trước đó, trong tuyển tập, và đến năm 1989 là Cảnh sắc và Hương vị đất nước. Tôi biết chỉ có ít nhà văn được gần gũi Nguyễn Tuân, được ông tiếp, được ông trả lời phỏng vấn và được ông đồng ý cho làm sách vở. Vâng, chỉ có 3 người. Có lẽ là thế! Đó là Nguyễn Đăng Mạnh (Giáo sư ĐH Sư phạm), Ngọc Trai (Báo Văn Nghệ) và Đoàn Minh Tuấn ở phía Nam. 

Thứ Sáu, 4 tháng 8, 2023

NHÀ NGHIÊN CỨU BÙI VĂN TAM TUỔI 90 VÀ CUỐN SÁCH VỀ PHỦ DÀY

Ông bà Bùi Văn Tam và con gái. FB Bui Van Tam

NHÀ NGHIÊN CỨU BÙI VĂN TAM
VÀ CUỐN SÁCH VỀ PHỦ DÀY VÀ THÁNH MẪU LIỄU HẠNH


Nguyễn Xuân Diện
 
Nhà nghiên cứu Bùi Văn Tam năm nay 92 tuổi. Ông quê ở làng Cao Phương, xã Liên Bảo huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định. Làng Cao Phương cũng là làng của Trạng nguyên Lương Thế Vinh (1441 – 1496), nhà toán học nổi tiếng trong lịch sử Việt Nam, làm quan dưới thời vua Lê Thánh Tông. 
 
Ông xuất thân Khoa Sử khóa 1, Đại học Tổng hợp Hà Nội, và là một nhà nghiên cứu có am hiểu sâu sắc về Nam Định, đặc biệt là vùng quê Vụ Bản của ông. Tôi có may mắn được quen biết ông từ 25 năm trước, khi tôi về Vụ Bản công tác trong 2 tuần (tháng 5 năm 1998). Ông đã tặng cho tôi nhiều cuốn sách của ông, từ rất lâu rồi.
 

Thứ Hai, 15 tháng 5, 2023

MỘT CUỐN SÁCH RẤT HAY VỀ NGHỆ THUẬT VIỆT NAM

MỘT CUỐN SÁCH RẤT HAY VỀ NGHỆ THUẬT VIỆT NAM CỦA HỌC GIẢ LỖI LẠC BEZACIER VỪA ĐƯỢC DỊCH VÀ XUẤT BẢN 

Nghệ thuật An Nam

Tác giả Louis Bezacier (bản tiếng Pháp xuất bản tại HN năm 1944)
Dịch và chú giải: Trang Thanh Hiền và Mai Yên Thi.
Nxb. Mỹ thuật, 2023. 218 trang.

LOUIS BEZACIER (1906 -1966) là kiến trúc sư vô cùng tâm huyết với nghệ thuật của người An Nam, ông đến Hà Nội từ năm 1935 và dốc toàn bộ tâm sức để nghiên cứu, tu bổ các công trình kiến trúc cổ, tiêu biểu là Bút Tháp và Phật Tích. 

Tên tuổi của ông gắn liền với kỹ thuật “anastylose” - kỹ thuật bơm loại bê tông đặc biệt vào bên trong các cột gỗ bị mọt rỗng, giúp khôi phục các cột gỗ đã bị hỏng, để bảo tồn được cấu trúc gỗ bên ngoài. Kỹ thuật này, sau đó đã được áp dụng rộng rãi trong việc trùng tu di tích.

Ngày 10 tháng 6 năm 1944, trong lời nói đầu của sách Người phát ngôn của Viện Viễn Đông bác cổ Pháp là Ngài G.Coede's có viết:

Thứ Sáu, 28 tháng 4, 2023

MỘT CUỐN SÁCH RẤT HAY VỪA XUẤT BẢN!!!


MỘT CUỐN SÁCH RẤT HAY VỪA XUẤT BẢN!!!
 
Tôi vừa được hai tác giả Phan Đăng Thanh (Tiến sĩ Sử học, Thạc sĩ Luật học) và Trương Thị Hòa (Thạc sĩ Sử học, Thạc sĩ Luật học) gửi tặng cuốn sách mà ông bà vừa xuất bản tại NXB Tổng hợp TP Hồ Chí Minh. 
 
Đây là cuốn sách mà tôi chờ đợi từ lâu. Đây là lần đầu tiên, hai bộ luật quan trọng trong lịch sử nước nhà được phân tích và đánh giá dưới góc nhìn mới mẻ: Góc nhìn về Nhân quyền thể hiện trong các bộ luật xưa. Vì thế đây là một sự bất ngờ!

Thứ Ba, 14 tháng 2, 2023

CUỐN SÁCH MỚI NHẤT VỀ NAM PHƯƠNG HOÀNG HẬU VỪA CÔNG BỐ


Cuốn sách mới nhất về Hoàng hậu Nam Phương và những tư liệu lần đầu công bố

Nguyễn Xuân Diện

Ông Phạm Hy Tùng là một nhà sưu tập cổ ngoạn ở thành phố Hồ Chí Minh. Ông là tác giả của các cuốn sách “Cổ vật gốm sứ Việt Nam đặt làm tại Trung Hoa” (2006), “Bộ sưu tập cổ vật Trung Hoa” (2020), “Cổ vật gốm sứ có trang kim” (2021)… Cuốn sách mới nhất của ông là "Hoàng hậu Nam Phương (qua một số tư liệu chưa công bố)" do Nhà xuất bản Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh vừa ấn hành. Sách dày 280 trang và phần phụ lục ảnh.
 
Đây là lần đầu tiên có một cuốn sách công bố nhiều tư liệu về Hoàng hậu Nam Phương, bao gồm các bức ảnh quý hiếm và 87 bức thư, trong đó có 73 bức thư viết tay, thủ bút của Hoàng hậu Nam Phương – hoàng hậu cuối cùng của triều Nguyễn cũng là cuối cùng của chế độ quân chủ Việt Nam.