VNN - Nguyên Bộ trưởng Ngoại giao Nguyễn Dy Niên tiếc thời gian đã dài, gần
40 năm, mà vấn đề hòa hợp dân tộc vẫn còn những điều để suy ngẫm. Ông
tâm niệm, dù không thể bôi một thứ thuốc để lành ngay, nhưng có những
điều tiếc nuối, đủ để thấm thía “bài học lịch sử” này không thể lặp
lại.
Khó
Sau
chiến tranh, có rất nhiều mục tiêu đặt ra và cần phải làm ngay
để ổn định, tái thiết đất nước. Điều này dễ nhận được sự
đồng tình là nguyên do hợp lý chăng, khi chúng ta không thể đặt
ra ngay chuyện hòa hợp dân tộc thời điểm đó?
Có
một câu chuyện khi công tác ở Vĩnh Linh năm 1972, trong bữa cơm
với các cán bộ địa phương, đồng chí Lê Duẩn đặt câu hỏi: “Sau
khi Việt Nam đánh thắng đế quốc Mỹ, thống nhất đất nước, việc
gì là lớn nhất?”.
Trả lời ông, người thì cho
rằng công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước là hàng đầu,
người thì cho rằng phải phát triển nông thôn, đưa người nông dân
đi lên, người khác thì nói cần ưu tiên đẩy mạnh khai thác tài
nguyên… Ông chăm chú lắng nghe mọi người nhưng không ưng ý nào cả.
Rồi
ông hỏi từng người ngồi xung quanh mâm cơm một câu: “Có ai có bà
con trong Nam không?”. Ai cũng trả lời có. Ông nói: Vấn đề lớn
nhất sau chiến tranh cần phải làm, đó là hòa hợp dân tộc.
Nhưng sau chiến tranh, hòa hợp dân tộc đã không được đẩy lên ngay, không thể hoạch định kế hoạch thực hiện?
Không
khí đất nước lúc đó ào lên như con sóng khiến không ai có thể
kìm hãm được. Niềm sung sướng vô hạn trào dâng khi đất nước bao
lâu chìm trong chiến tranh, bom đạn, kìm hãm.
Hà
Nội cũng thế, huống gì trong miền Nam. Người ta sung sướng vô
cùng. Nhưng nhìn lên bàn thờ, di ảnh những người đã hy sinh cho sự
nghiệp này, người ta không nguôi đau khổ….
|
| Kiều bào dự hội nghị ở TP.HCM. Ảnh: Nam Phong |
Căn
cơ của vấn đề ông trăn trở, tiếc nuối, chưa thể làm trọn vẹn
trong thực tế khi thời gian đã̃ gần 40 năm rồi, theo ông, là do
đâu?
Dù ông Lê Duẩn là lãnh đạo
cao nhất thời đó nói vậy nhưng khi đi vào thực tế khó lắm. Trong lịch
sử có chữ nếu thì nhiều cái đã khác rồi. Có biết bao nhiêu hy sinh
chồng chất, nhất là những hy sinh xương máu, từ cả hai phía.
.jpg)
