Thứ Tư, 21 tháng 2, 2024

TRẨY HỘI CHÙA HƯƠNG, GHÉ THĂM VÂN ĐÌNH

Trẩy hội Chùa Hương, ghé thăm Vân Đình

Nguyễn Xuân Diện 
.
Vân Đình là một thị trấn nhỏ, nằm ngay bên con đường trảy hội chùa Hương, rộn ràng trong mưa bụi mỗi độ xuân về, là thủ phủ của huyện Ứng Hoà, Hà Nội. Xưa Vân Đình là một vùng đất cổ thuộc huyện Sơn Minh, phủ Ứng Thiên, trấn Sơn Nam thượng; năm tháng trôi qua, thiên tai địch họa trải đã nhiều song cũng không xóa được những vết tích cổ kính nơi đây.

Vân Đình không ch có… vịt và chó
 
Tôi có anh bạn là một tay sành ẩm thực có hạng. Dấu chân anh đã in khắp các miền non nước, và anh thì đã biết đến không biết bao nhiêu là của ngon vật lạ, đặc sản thời trân các nơi. Khi tôi hỏi anh đã biết đến các món vịt cỏ, thịt chó Vân Đình chưa thì anh ta lôi kéo tôi đến ngay mấy cái quán vịt ở đường Láng, và còn hẹn sẽ đưa đi một vòng quanh Hà Nội để đếm xem có bao nhiêu cái quán đề biển Thịt chó Vân Đình, ra vẻ là người sành điệu lắm. Tôi bảo anh ta chỉ là một gã biết ngọn mà không biết gốc. Và thế là chúng tôi phải làm một chuyến đi Vân Đình, cùng cả một đám thực khách đang bừng bừng khí thế.

Đọc tiếp...

Thứ Ba, 20 tháng 2, 2024

XUÂN NGÀY ẤY - Thơ Trần Đoàn Lâm trong giọng ngâm Xuân Diện

 Tết Xưa. Ảnh: Phan Huy.


Xuân ngày ấy

Trần Đoàn Lâm

Xuân ơi, Tết cũ có còn không?
Ngày ấy, lung linh bếp lửa hồng
Mẹ gói bánh chưng xanh mướt lá
Bố trông nồi bánh đến hừng đông

Ngày ấy xuân về mưa bụi bay
Mẹ ngồi sên mứt vị gừng cay
Có người hàng xóm sang xin nước
Nhấp chén rượu đào chấp chới say

Ngày ấy xuân về phố chợ đông
Đào phai ươm nụ sắc tươi hồng
Cúc vàng thắp sáng ban thờ Phật
Vương vấn mùi nhang tịnh cõi lòng

Ngày ấy xuân về tiếng pháo thưa
Giao thừa mẹ dắt cháu ra chùa
Hái nhành lộc biếc về treo Tết
Mẹ bảo "Năm nay sẽ được mùa"

Lũ trẻ xông xênh quần áo mới
Đợi quà mừng tuổi sớm đầu năm
Giấy hồng xếp nếp chờ khai bút
Mẹ nhủ con ngoan gắng học chăm

Rong ruổi đời con lấm bụi trần
Tha hương chẳng biết mấy mùa xuân
Mẹ không còn nữa xuân hiu hắt
Xuân lỗi hẹn người chậm bước chân

Nhưng khi xuân tới con hằng mong
Khắc khoải giao thừa phút ngóng trông
Quê mẹ ngày nào ran tiếng pháo
Xuân ơi Tết cũ có về không?


Tháng 1 năm 2018.
T.Đ.L

XUÂN NGÀY ẤY
Thơ: Trần Đoàn Lâm 
Đàn tranh: Trần Đoàn Lâm
Ngâm thơ: Nguyễn Xuân Diện

Đọc tiếp...

Thứ Sáu, 16 tháng 2, 2024

VĂN TẾ 6 VẠN ĐỒNG BÀO VÀ CHIẾN SĨ TỬ TRẬN (1979 - 1989)


VĂN TẾ ĐỒNG BÀO VÀ CHIẾN SĨ TỬ TRẬN
TRONG CUỘC CHIẾN TRANH VỆ QUỐC CHỐNG QUÂN BÀNH TRƯỚNG TRUNG QUỐC (THÁNG 2 NĂM 1979 - THÁNG 3 NĂM 1989)
Soạn giả: Lâm Khang Nguyễn Xuân Diện

Hỡi ơi!
Thấm thoắt đã bốn nhăm năm
Mới đấy đã thành thiên cổ!

Trời biên giới ầm vang tiếng súng, thanh niên lớp lớp lên đường
Miền biên cương máu nhuộm đỏ sông, dân chúng nhà nhà tan tác


Nhớ linh xưa:

Chiến sĩ tòng chinh
Tuổi hoa niên đang bận sách đèn
Lòng trai tráng chứa bao mơ ước

Đáp lời non sông, hăm hở lên đường
Từ biệt quê hương, gạt niềm thương nhớ

Súng bắn chưa quen, quân sự đôi bài, đánh giặc bằng lòng căm hận
Chiến trận chưa từng, ba lô một gánh, nhắm bắn bằng nỗi hờn căm.


Nhân dân biên giới
Đang yên ổn làm ăn, đâu ngờ phút chốc loạn ly
Gặp được buổi thanh bình, ai tưởng được điều thảm khốc

Pháo giao thừa vừa nổ, hội xuân vừa mở rộn ràng
Năm mới vừa sang, hy vọng ngập tràn phơi phới

Đì đùng súng bắn, trẻ con vẫn tưởng pháo giao thừa
Loa réo vang trời, cụ già còn ngờ loa hội mở


Thương thay!
Chiến đấu ngoan cường, xông thẳng nơi mũi tên hòn đạn
Kiên trung giữ đất, sợ chi nơi súng nổ pháo rền.

Máu loang mặt đèo, mùi thuốc súng khét lẹt còn vương
Xác nghẽn gềnh sông, tiếng kêu thương ngút trời đau xé

Địch giết người không ghê tay
Địch nã pháo không ngừng nghỉ


Hãm hiếp đàn bà, lộ mặt loài dê chó. Tiếng kêu thương xé nát một góc trời
Cắt đầu trẻ nhỏ, hiện rõ lũ sài lang. Hồn oan khuất vật vờ miền biên viễn.


Ôi!
Máu xương gửi lại biên cương
Hồn phách tụ về nơi đền miếu

Tuổi thanh xuân dâng Tổ quốc ngàn năm
Hoa chiến thắng dâng Đất Mẹ vạn thưở.

Đền nợ nước nào đợi vinh danh
Chết vì dân đâu chờ tưởng vọng


Hôm nay
Tưởng niệm 35 năm ngày kết thúc chiến tranh
Thương nhớ 60 ngàn đồng bào ra đi vĩnh viễn


Chúng tôi
Đốt nén hương thơm
Dâng vòng hoa thắm

Đơn sơ lễ bạc lòng thành
Thành kính tâm hương dâng cúng

Cúi xin chư vị anh linh sống khôn thác thiêng
Phù trợ cho Non sông đất nước thăng bình muôn thưở


Cũng xin chư vị
Trừng trị thích đáng

những kẻ cố tình vong ân bội nghĩa
những kẻ quên hết công lao và máu xương của chư vị anh linh

Lại xin chư vị anh linh, cùng chúng tôi:
Nguyền rủa đời đời bọn bành trướng Bắc Kinh
Nhắc nhở muôn năm mối thù truyền kiếp!
Hỡi ơi!
Hồn có linh thiêng
Xin về nhận hưởng!
Năm soạn lần đầu: Mùa Xuân 2013.
.

Đọc tiếp...

CÂU CHUYỆN VỀ MỘT NGƯỜI CHÔN PHÍCH TRUNG QUỐC


Nguyễn Quang Thiều

CÂU CHUYỆN VỀ MỘT NGƯỜI CHÔN PHÍCH TRUNG QUỐC

Bây giờ nói đến phích con công Trung Quốc có lẽ chỉ những người ở thế hệ 60 tuổi như tôi trở lên mới biết rõ. Đó là những năm của thập kỷ 50, 60 và 70 của thế kỷ trước, miền bắc Việt Nam ngập tràn những sản phẩm của Trung Quốc như phích, đài, quạt, xe đạp, chăn, họa báo, tranh dán tường và trước tác của mao Trạch Đông. Hồi đó, nhà nào có được cái phích, chiếc đài, cái xe Trung Quốc thì cũng thuộc diện gia đình đặc biệt. Nhưng có một người nông dân làng tôi, ông C, có được một cái phích con công Trung Quốc. Vì sao ông C lại có ? Vì ông có người em làm ở Bộ Ngoại giao. Ông cán bộ Bộ Ngoại giao có đi sứ ở Trung Quốc. Khi hết nhiệm kỳ trở về, ông tặng cho anh mình một cái phích Trung Quốc.

Đọc tiếp...

TS. Nguyễn Minh Hòa: NÊN CÓ BẢO TÀNG CHIẾN TRANH BIÊN GIỚI


NÊN CÓ BẢO TÀNG CHIẾN TRANH BIÊN GIỚI PHÍA BẮC
CHỐNG TRUNG QUỐC XÂM LƯỢC

TS. Nguyễn Minh Hoà

Hè năm 2018, đoàn cựu chiến binh thời chống Mỹ và Khơme đỏ của trường Đại Học Khoa học xã hội và Nhân văn TP. HCM có dịp đến thăm các di tích lịch sử của vành đai lửa nơi biên giới. Chúng tôi đã đến viếng các nghĩa trang, và các nhà tưởng niệm các Liệt sĩ và những nơi diễn ra những trận đánh ác liệt bảo vệ biên giới kéo dài suốt từ năn 1979 đến 1991. Chỉ mấy mấy năm gần đây, việc tổ chức kỷ niệm và tưởng niệm về ngày 17-2 và những năm tháng hào hùng đó được tổ chức đàng hoàng, trọng thể. Nhiều nhà tưởng niệm anh hùng, liệt sĩ dọc biên giới được xây dựng, các nghĩa trang được đầu tư và chăm lo, việc tìm kiếm hài cốt các liệt sĩ được bắt đầu và từ năm 2020, những phim tài liệu chỉ đích danh và nêu đúng tên sự kiện lần đầu tiên được công khai trình chiếu trên kênh TV quốc gia. Đó là điều mà nhân dân hoan nghênh, đáng mừng.

Đọc tiếp...

Thứ Năm, 1 tháng 2, 2024

TẾT ÔNG TÁO - TRUYỀN THUYẾT VÀ NGHI LỄ

 

Truyền thuyết về Táo Quân

Trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam, Táo quân có nguồn gốc từ ba vị thần Thổ Công, Thổ Địa, Thổ Kỳ của Lão giáo Trung Quốc nhưng được Việt hóa thành huyền tích "2 ông 1 bà" - vị thần Đất, vị thần Nhà, vị thần Bếp núc. Tuy vậy người dân vẫn quen gọi chung là Táo Quân hoặc Ông Táo.

Ở Việt Nam, sự tích Táo Quân được truyền khẩu, rồi ghi chép, do đó có những sự khác nhau về tình tiết, nội dung chính được tóm tắt như sau:

Trọng Cao có vợ là Thị Nhi ăn ở với nhau đã lâu mà không con, nên sinh ra buồn phiền, hay cãi cọ nhau. Một hôm, Trọng Cao giận quá, đánh vợ. Thị Nhi bỏ nhà ra đi sau đó gặp và bằng lòng làm vợ Phạm Lang. Khi Trọng Cao hết giận vợ, nghĩ lại mình cũng có lỗi nên đi tìm vợ. Khi đi tìm vì tiền bạc đem theo đều tiêu hết nên Trọng Cao đành phải đi ăn xin.

Khi Trọng Cao đến ăn xin nhà Thị Nhi, thì hai bên nhận ra nhau. Thị Nhi rước Trọng Cao vào nhà, hai người kể chuyện và Thị Nhi tỏ lòng ân hận vì đã trót lấy Phạm Lang làm chồng.

Phạm Lang trở về nhà, sợ chồng bắt gặp Trọng Cao nơi đây thì khó giải thích, nên Thị Nhi bảo Trọng Cao ẩn trong đống rơm ngoài vườn. Phạm Lang về nhà liền ra đốt đống rơm để lấy tro bón ruộng. Trọng Cao không dám chui ra nên bị chết thiêu. Thị Nhi trong nhà chạy ra thấy Trọng Cao đã chết bởi sự sắp đặt của mình nên nhào vào đống rơm đang cháy để chết theo.

Phạm Lang gặp tình cảnh quá bất ngờ, thấy vợ chết không biết tính sao, liền nhảy vào đống rơm đang cháy để chết theo vợ.

Linh hồn của ba vị được đưa lên Thượng Đế. Thượng Đế thấy ba người đều có nghĩa, nên sắc phong cho làm Táo Quân, gọi chung là: Định Phúc Táo Quân, nhưng mỗi người giữ một việc:

- Phạm Lang làm Thổ Công, trông coi việc bếp. Danh hiệu: Đông Trù Tư Mệnh Táo Phủ Thần Quân
Đọc tiếp...

Thứ Bảy, 13 tháng 1, 2024

SÁCH MỚI XUẤT BẢN: TỨ BẤT TỬ - TƯ LIỆU VÀ KHẢO CỨU


SÁCH ĐÃ IN VÀ PHÁT HÀNH:
TỨ BẤT TỬ - TƯ LIỆU VÀ KHẢO CỨU
 
Nguyễn Xuân Diện
 
Từ năm 2016 đến nay, cứ đến mùa thu là tôi lại chuẩn bị một bản thảo để in sách. Năm ngoái là cuốn "Hồn Cổ Nhạc Trong Tranh", in 1000 bản. Năm nay là cuốn chuyên khảo "TỨ BẤT TỬ", là một công trình tập thể mà tôi là chủ biên. 
 
Sách in tại Nhà xuất bản Khoa học xã hội, nhưng số lượng rất ít, chỉ 300 bản theo quy định của Viện Hàn lâm KHXH. Tôi sẽ in thêm 400 cuốn để dâng vào các đền, phủ, miếu, điện thờ Tứ Bất Tử và đáp ứng nhu cầu của anh chị em. 
 
Trong tín ngưỡng thờ bách thần của người Việt, “hoặc có vị là tinh túy của núi sông, hoặc có vị là nhân vật linh thiêng, khí thế lừng lẫy về trước, anh linh còn mãi về sau” (Lời tựa sách Việt điện u linh), có 4 vị thần được dân gian tôn vinh là Tứ bất tử. Đó là bốn vị linh thiêng bất tử trong thần điện Việt Nam: Tản Viên Sơn Thánh, Chử Đồng Tử, Phù Đổng Thiên Vương (Thánh Gióng) và Thánh Mẫu Liễu Hạnh. Thực ra, trong lịch sử đã diễn ra không phải hoàn toàn như vậy, trước khi Thánh Mẫu Liễu Hạnh giáng sinh thì các vị Thánh Từ Đạo Hạnh, Nguyễn Minh Không có chân trong bộ tứ này.
 
Tứ Bất tử là một tín ngưỡng phức hợp với các lớp văn hóa chồng lấn, đan xen, tiếp biến và tích hợp để luôn tạo ra những sắc thái mới và biến đổi theo thời gian, có sức lan tỏa mạnh mẽ và gắn kết các giá trị văn hóa và tâm linh lại để tạo nên sức mạnh mới. 
 
Tứ Bất tử ngưng kết văn hóa Việt qua nghi lễ, lễ hội, phong tục tập quán; tạo ra các văn bản thư tịch phong phú và đa dạng. 
 
Tứ Bất tử song hành cùng lịch sử hàng ngàn năm dựng nước và giữ nước. Trong suốt quá trình lâu dài đó, Tứ Bất tử đã tích hợp các nhân tố nổi trội nhất của văn hóa, lịch sử và tâm linh đương thời, cả nội sinh lẫn ngoại nhập tạo nên quyền phép và sức mạnh vượt gộp. Các giá trị văn hóa được tiếp thu và đẩy lên thành sức mạnh. Tứ Bất tử đã sáng tạo ra văn hóa, và làm giàu các giá trị văn hóa Việt Nam. 
Đọc tiếp...

Thứ Hai, 18 tháng 12, 2023

NỮ SĨ NGỌC TRAI – TUỔI 90 VÀ CUỐN HỒI KÝ RẤT HUẾ


NỮ SĨ NGỌC TRAI – TUỔI CHÍN MƯƠI VÀ CUỐN HỒI KÝ RẤT HUẾ
 
Tôi vừa được Nữ sĩ Ngọc Trai gửi tặng cuốn sách mới của bà. Đó là cuốn hồi ký “O Tôn Nữ Huế tha hương" dày 242 trang, được in ra trong dịp bà tròn 90 tuổi. 
 
Tôi chưa từng được hân hạnh gặp Nữ sĩ Ngọc Trai. Nhưng tôi biết đến một nhà văn có tên Ngọc Trai từ rất sớm, ngay khi vào đại học cách đây 35 năm. 
 
Ngày ấy, tôi đã mê mệt các tác phẩm của Nguyễn Tuân, Tản Đà. Với Nguyễn Tuân là: Chém treo ngành, những chiếc ấm đất, Khoa thi cuối cùng, Chùa Đàn, v.v.. từ trước đó, trong tuyển tập, và đến năm 1989 là Cảnh sắc và Hương vị đất nước. Tôi biết chỉ có ít nhà văn được gần gũi Nguyễn Tuân, được ông tiếp, được ông trả lời phỏng vấn và được ông đồng ý cho làm sách vở. Vâng, chỉ có 3 người. Có lẽ là thế! Đó là Nguyễn Đăng Mạnh (Giáo sư ĐH Sư phạm), Ngọc Trai (Báo Văn Nghệ) và Đoàn Minh Tuấn ở phía Nam. 
Đọc tiếp...

Thứ Tư, 13 tháng 12, 2023

PHẢI CHĂNG ÔNG CHU XUÂN GIAO LẠI DỰNG CHUYỆN THÁNH THẦN


ÔNG CHU XUÂN GIAO LẠI DỰNG CHUYỆN MIẾU THỜ HUYỀN TRÂN CÔNG CHÚA TRONG 50 TRANG BÀI VIẾT CÓ TÊN:
 
“VỀ TỔ HỢP THẦN LIỄU HẠNH - HUYỀN TRÂN: TRƯỜNG HỢP LÀNG CHÀI NAM Ô DƯỚI CHÂN ĐÈO HẢI VÂN Ở XỨ QUẢNG”
 
Ngày 20/11/2023, tại Viện nghiên cứu Tôn giáo tổ chức Hội thảo khoa học “ĐỜI SỐNG TÔN GIÁO VIỆT NAM ĐƯƠNG ĐẠI: ĐỜI SỐNG CÁC TÍN NGƯỠNG Ở VIỆT NAM HIỆN NAY” 
 
Trong hội thảo này, TS Chu Xuân Giao đã góp bài tham luận mang tên: “Về tổ hợp thần Liễu Hạnh - Huyền Trân : trường hợp làng chài Nam Ô dưới chân đèo Hải Vân ở Xứ Quảng” bài viết có độ dài 50 trang A4 nhưng nội dung cần hiểu thì trong khoảng 2 trang A4 như sau:
 
Làng chài Nam Ô, ở phường Hòa Hiệp Nam, quận Liên Chiểu, TP Đà Nẵng dưới đèo Hải Vân có một ngôi miếu thờ nhỏ được nhân dân gọi là miếu thờ bà Liễu Hạnh.
Đọc tiếp...

THỦ TƯỚNG TQ CHU ÂN LAI NÓI GÌ VỀ KHÍ PHÁCH HAI BÀ TRƯNG


Tài liệu đã giải mật của Nhà trắng:

THỦ TƯỚNG TRUNG QUỐC CHU ÂN LAI 
NÓI VỀ KHÍ PHÁCH HAI BÀ TRƯNG

Tài liệu của Tòa Bạch Ốc (đã được giải mật) ghi thật rõ biên bản cuộc họp kín tại Bắc Kinh ngày 9 tháng 7, 1971 giữa Thủ tướng Chu Ân Lai và Cố vấn Henry Kissinger. Lúc ấy ông Kissinger gặp ông Chu để sắp xếp chuyến viếng thăm của Tổng thống Nixon (tháng 2, 1972).

Thật lạ lùng: trong buổi họp, ông Chu đã xác nhận: "Hai nghìn năm trước Trung Quốc đã xâm lăng Việt Nam… tổ tiên chúng tôi là những người bóc lột nhưng bị đánh bại bởi hai nữ tướng".

Hành động xâm lăng cũng không dễ, vì ngay từ đầu Trung Quốc đã bị đánh bại, lại bị đánh bại bởi hai nữ tướng.

Đọc tiếp...

Thứ Năm, 7 tháng 12, 2023

NỮ SĨ DẠ THẢO PHƯƠNG LÊN TIẾNG


Nữ sĩ DẠ THẢO PHƯƠNG lên tiếng:
 
Nhiệm kỳ nhất thời, bia đời vạn đại 
 
THƯ NGỎ CHẤT VẤN
GIÁM ĐỐC SỞ VĂN HOÁ VÀ THỂ THAO HÀ NỘI
(Về việc cấm treo chân dung 31 văn nghệ sĩ trí thức trong triển lãm tranh gò đồng của tác giả Phạm Xuân Trường). 
 
Cộng hoà xã hội chủ nghĩa Việt Nam
Độc lập- Tự do- Hạnh phúc 
 
Kính gửi ông Giám đốc Sở Văn hoá và Thể Thao Hà Nội, 
 
tôi là Dạ Thảo Phương, một công dân Việt Nam, một người quan tâm đến văn hoá nghệ thuật và cũng là một người sáng tác. 
 
Tôi viết thư này, thực hiện quyền, nghĩa vụ công dân của mình (được quy định trong Luật số 10/2022/QH15 ngày 10/11/2022 của Quốc hội), bày tỏ chính kiến cá nhân trước một sự kiện văn hoá nghệ thuật thuộc thẩm quyền của Sở Văn hoá và Thể Thao Hà Nội. 
 
Thưa ông, mới đây, tác giả Phạm Xuân Trường có công bố việc 30/ 184 tác phẩm chân dung trí thức, văn nghệ sĩ bị Sở Văn hoá và Thể Thao Hà Nội cấm treo trong triển lãm của mình (danh sách trong 6 trang văn bản có dấu giáp lai kèm theo giấy phép số 563/GP- SVHTT cấp ngày 01/ 11/23). 
Đọc tiếp...

Thứ Hai, 4 tháng 12, 2023

NHÀ THƠ NGUYỄN QUANG THIỀU LÊN TIẾNG


NỖI BUỒN VÀ SỰ THẤT VỌNG 
 
Một triển lãm rất đặc biệt của nhà thơ Phạm Xuân Trường nhưng đang gây nhiều phản ứng trong xã hội khi chân dung một số trí thức, nhà văn, nhà thơ danh giá có đóng góp lớn cho sự phát triển đất nước đã không được treo trong triển lãm. 
 
+ Đấy là triết gia Trần Đức Thảo ( giải thưởng Hồ Chí Minh).
 
+ Đấy là nhà văn, nhà văn hoá Nguyên Ngọc. 
 
+ Đấy là giáo sư, nhà văn Trương Tửu, người mà Hội nhà văn Việt Nam vừa tổ chức lễ kỷ niệm 110 ngày sinh của ông.
Đọc tiếp...

CÒN HƠN CẢ SỰ DỐT NÁT CÙNG CỰC!

Một trong 30 bức tranh bị cấm treo. Có lẽ là Sở VHTT Hà Nội áp dụng Nghị định 38 của CP, không cho tụ tập đông người. Bằng chứng là ông Nguyễn Xuân Khánh và ông Bùi Ngọc Tấn đứng riêng một mình thì được treo. Đến khi có thêm các ông Dương Tường, Phạm Toàn tụ tập thì lại cấm treo tranh 4 ông. Nhưng Sở không nắm chắc NĐ38: Cấm tụ tập 5 người trở lên. Đây có 4 người, sao lại cấm các cụ?!? (Trích Nguyễn Xuân Diện).

CÒN HƠN CẢ SỰ DỐT NÁT CÙNG CỰC!
 
Bài của Thái Hạo
 
Tối qua ngồi với mấy người bạn, mọi người đã cố lý giải về lệnh cấm của sở Văn hóa Hà Nội đối với 31 chân dung bên dưới trong Triển lãm Chân dung gò đồng của nghệ sĩ Phạm Xuân Trường tại bảo tàng Mỹ thuật VN. Hầu hết đều lắc đầu vái dài chịu thua. Tôi thì cho rằng chỉ có viện đến sự dốt nát cùng cực mới lý giải được cái lệnh cấm này.
 
Tuy nhiên, dù dốt nát cũng là quyền của mỗi người nhưng nó lại không thể được phép trong thi hành công vụ, bởi vì nó đang thản nhiên giẫm đạp lên quyền công dân và quyền con người của người dân. 
 
Tôi nghĩ, đây không phải là lúc chỉ để "cười vào mặt" kẻ đã cấm đoán tùy tiện này, mà hơn thế, phải nghiêm túc đòi hỏi trách nhiệm pháp lý. Trước một cái lệnh cấm vô pháp như thế, không chỉ những người có mặt trong danh sách này bị xúc phạm mà cũng có nghĩa là tất cả người dân đang bị gián tiếp bị khinh khi và tước đoạt những quyền công dân hiển nhiên nhiên nhất. Việc chấp nhận lệnh cấm này cũng tức là công khai chấp nhận việc trắng trợn vi phạm pháp luật của cơ quan hành pháp trong thi hành công vụ của họ. Quyền và sự tôn nghiêm của mỗi công dân không thể dễ dàng bị tước bỏ như vậy mà không có một lời giải thích hay đứng ra chịu trách nhiệm trước pháp luật..
Đọc tiếp...

HÀ NỘI ĐANG SỈ NHỤC VĂN NGHỆ SĨ?


HÀ NỘI ĐANG SỈ NHỤC VĂN NGHỆ SĨ ?
 
Cho đến hôm nay, đã ba ngày trôi qua, và trước dư luận đang sôi sục, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam Nguyễn Quang Thiều đã lên tiếng; nhiều văn nghệ sĩ cũng đã lên tiếng phản ứng về việc Sở Văn Hóa Hà nội cấm treo chân dung của 31 nhà văn nghệ sĩ tại triển lãm tranh gò đồng của họa sĩ Phạm Xuân Trường ...Nhưng báo chí "lề phải" vẫn im thin thít. Các cơ quan chức năng của Hà Nội cũng thin thít im...
 
Việc này thật sự là không hiểu nổi. Đây là cách mà cơ quan văn hóa Hà NỘi sỉ nhục văn nghệ thô thiển nhất, bất chấp luật pháp nhất.
Đọc tiếp...

Thứ Sáu, 17 tháng 11, 2023

NHỮNG SAI LẦM NGHIÊM TRỌNG VỀ HỌC THUẬT CỦA CHU XUÂN GIAO


NHỮNG SAI LẦM NGHIÊM TRỌNG VỀ HỌC THUẬT CỦA ÔNG CHU XUÂN GIAO
TRONG QUÁ TRÌNH PHÁT HIỆN, NGHIÊN CỨU VÀ CÔNG BỐ ĐẠO SẮC PHONG ĐƯỢC ÔNG CHO LÀ CỔ NHẤT Ở PHỦ DÀY (NIÊN ĐẠI 1683)
 
Quần thể Di tích Quốc gia Phủ Dầy với 20 di tích, bao gồm các công trình tôn giáo, tín ngưỡng: đình, đền, chùa, phủ, lăng, từ đường trải khắp trên địa bàn 3 thôn Tiên Hương, Vân Cát và thôn Báng thuộc xã Kim Thái, huyện Vụ Bản, tỉnh Nam Định. Đây là những công trình gắn liền với sự tích về Mẫu Liễu Hạnh, một trong “Tứ bất tử” của tín ngưỡng dân gian Việt Nam. 
 
Trải qua các triều đại phong kiến, Phủ Dày đã được ban nhiều sắc phong tuy nhiên trải qua chiến tranh, nhiều sắc phong đã thất lạc hay do tự xuống cấp do tác động của thời tiết khí hậu cho nên số lượng sắc phong cho các nơi thờ Mẫu ở Phủ Dày chỉ còn lại một số ít , cho nên việc tìm kiếm sưu tầm, phát hiện các sắc phong cho Mẫu Liễu ở Phủ Dày được các đời thủ nhang, nhân dân sở tại và các nhà nghiên cứu quan tâm.
Đọc tiếp...

Thứ Năm, 16 tháng 11, 2023

CHỮ HẠNH TRONG TÊN CỦA LIỄU HẠNH CÔNG CHÚA


CHỮ HẠNH TRONG TÊN CỦA LIỄU HẠNH CÔNG CHÚA
 
Nguyễn Xuân Diện

Liễu Hạnh Công Chúa 柳杏公主, là cái tên đã có ngay trong tư liệu sớm nhất về Thánh Mẫu Liễu Hạnh. Đó là truyện Vân Cát Thần Nữ trong tập sách Truyền Kỳ Tân Phả của Hồng Hà nữ sĩ Đoàn Thị Điểm (1705-1748). Hồng Hà nữ sĩ viết xong cuốn này vào năm 1735. Về sau, hàng chục Thần tích ở các đình miếu, phủ đền, thờ Liễu Hạnh Công Chúa đều chép theo hoặc ảnh hưởng từ sách của Nữ sĩ họ Đoàn. 
 
Hồng Hà nữ sĩ viết về một thần nữ. Và bà lấy ngay chữ Vân Cát, là nơi sinh của nữ thần để đặt tên cho truyện. Nữ sĩ đã để lại thông điệp mà năm trăm năm sau, hay một nghìn năm sau không thể thay đổi: Liễu Hạnh Công Chúa giáng sinh ở Vân Cát. Hay nói khác đi, Vân Cát chính là cố trạch (nếp nhà cũ), là tiên nhân cựu quán (quê cũ của người tiên), là nơi đản sinh (giáng sinh). Chốt là như thế! Mấy người đàn bà hậu thế dù có dùng tiền bạc để làm rách tả tơi nhân cách của mấy kẻ mày râu ham danh hám lợi để sai khiến bọn họ xuyên tạc lịch sử thì Thánh tích đó vẫn như sắt như đồng, tạc vào lịch sử không thể xóa mờ!
Đọc tiếp...

ÔNG CHU XUÂN GIAO ĐỌC SẮC PHONG LIỄU HẠNH CÔNG CHÚA


TRỜI ĐẤT! HỌC GIẢ CHU XUÂN GIAO ĐỌC TÊN THÁNH MẪU LIỄU HẠNH LÀ MẠ VÀNG CÔNG CHÚA LẠI CÒN NÓI MẠ VÀNG NGHĨA CŨNG NHƯ MẠ BẠC, MẠ ĐỒNG. Và gọi đó là CHỮ NÔM nữa!
 
Tiến sĩ Chu Xuân Giao khi dịch một sắc phong ở Phủ Dày, đã đọc ra tên Thánh Mẫu Liễu Hạnh là LIỄU HẠNH MẠ VÀNG. 
 
Hãy xem Chu Xuân Giao viết: “Điểm thứ hai, về tên hiệu của vị thần ở lần sắc phong này, là Liễu Hạnh Mạ Vàng tề gia trị quốc hộ sĩ, cẩn tiết hòa mỹ đoan trang, quang mục nhân minh thuần mỹ công chúa
柳 幸 鎷 鐄 斉 家 治 國 護 士 謹 節 和 美 端 莊 光 穆 仁 明 純 美 公 主. Có thể rút gọn thành Liễu Hạnh Mạ Vàng 柳 幸 鎷 鐄. Chữ Mạ Vàng 鎷 鐄 ở đây có thể xem là chữ Nôm, mà nghĩa thì tạm thời có thể hiểu như là “mạ vàng” trong tiếng Việt hiện nay (cùng trường nghĩa với “mạ bạc”, “mạ đồng”...).” (Hết trích)
Đọc tiếp...

Thứ Ba, 7 tháng 11, 2023

TRANH GIẤY DÓ TRANG THANH HIỀN ĐẾN HIỆN ĐẠI TỪ TRUYỀN THỐNG


TRANH GIẤY DÓ TRANG THANH HIỀN
ĐẾN HIỆN ĐẠI TỪ TRUYỀN THỐNG


Nguyễn Xuân Diện

Chiều nay, 7.11.2023, tại Hà Nội diễn ra buổi khai mạc triển lãm cá nhân “Ảnh xạ” của Họa sĩ Trang Thanh Hiền. Triển lãm bày tranh từ ngày 7.11 đến 15.11.2023 (mở cửa từ 9h00 đến 17h30 hàng ngày) tại Phòng Bảo tàng, Đại học Mỹ thuật Việt Nam (42, Yết Kiêu) với 44 tác phẩm tranh vẽ trên giấy Dó và điêu khắc gỗ. Đây là triển lãm cá nhân lần thứ hai của họa sĩ Trang Thanh Hiền.

Các tác phẩm trong triển lãm Ảnh xạ gồm: một bộ 5 bức vẽ năm 2002; seri tranh 12 bức của hai mươi năm sau là năm 2022; seri tranh in kết hợp với vẽ mực nho, màu nước trên giấy Dó (18 bức), tượng điêu khắc gỗ (9 bức) được sáng tác trong năm 2023. Như vậy có thể thấy, triển lãm chủ yếu bày tranh vẽ trên giấy Dó.
 
Phải nói rằng, giấy Dó không phải là loại hình được họa sĩ ưa chuộng, vì nhiều lẽ:
Giấy Dó là nguyên liệu rẻ tiền và dễ kiếm nhất trong các nguyên liệu của họa sĩ, nếu so với sơn mài, sơn dầu. Nguyên liệu rẻ tiền, dẫn tới khi định giá bức tranh, người ta không định giá trần cao được như các tác phẩm sơn mài, sơn dầu hay chất liệu cao cấp khác. Vì thế không có nhiều họa sĩ vẽ trên chất liệu này.
Đọc tiếp...

Thứ Hai, 6 tháng 11, 2023

TRIỂN LÃM CÁ NHÂN “ẢNH XẠ” CỦA HS.TRANG THANH HIỀN


KÍNH MỜI QUÝ VỊ DỰ KHAI MẠC & XEM TRIỂN LÃM TRANH TRANG THANH HIỀN
 
Trân trọng Kính mời quý anh chị
Dự lễ khai mạc triển lãm cá nhân của Hoạ sĩ Trang Thanh Hien
 
Thời gian: 17h00 ngày 7/11/2023.
tại nhà Bảo tàng Trường Đại học Mỹ thuật Việt Nam, số 42 Yết Kiêu, Hà Nội.
 
Triển lãm diễn ra từ ngày 7.11 đến 15.11.2023.
Mở cửa hàng ngày từ 09h00 đến 17h30.
 
Kính mời quý vị, quý anh chị em tới dự khai mạc và xem triển lãm, 
mua tranh của phu nhân tôi, Hoạ sĩ Trang Thanh Hiền. 
 
*****

THÔNG CÁO BÁO CHÍ
TRIỂN LÃM CÁ NHÂN “ẢNH XẠ” CỦA HỌA SĨ TRANG THANH HIỀN
 
Triển lãm cá nhân “Ảnh xạ” của họa sĩ Trang Thanh Hiền diễn ra từ 7.11 - 15.11 tại Phòng bảo tàng, Đại học Mỹ thuật Việt Nam (42 Yết Kiêu) với 44 tác phẩm tranh vẽ trên giấy dó và điêu khắc gỗ. 
 
Triển lãm cá nhân lần thứ hai “Ảnh xạ” của họa sĩ Trang Thanh Hiền diễn ra từ 9-17h30 hàng ngày từ 7.11 đến 15.11.2023 tại Phòng bảo tàng, Đại học Mỹ thuật Việt Nam, 42 Yết Kiêu. Triển lãm gồm 44 tác phẩm tranh vẽ trên giấy dó và điêu khắc gỗ.
Đọc tiếp...

Thứ Năm, 2 tháng 11, 2023

Nhật ký: THĂM NGHÈ VẸT - NGHĨ VỀ CÔNG NGHIỆP CỦA NHÀ CHÚA


VUA LÊ - CHÚA TRỊNH SONG TRÙNG QUYỀN LỰC
 
Nguyễn Xuân Diện

Hôm vừa rồi, chúng tôi có tới Nghè Vẹt, ở xã Vĩnh Hùng, huyện Vĩnh Lộc, tỉnh Thanh Hóa. Hiện tại, đây là nơi họ Trịnh thờ cúng các đời Chúa. 
 
Ngẫm về thời các chúa Trịnh tồn tại bên cạnh vua Lê, cũng có những điều thú vị, mà công lao của nhà chúa đối với đất nước cũng không phải hoàn toàn như trong sách vở giáo khoa hay các công trình nghiên cứu của các sử gia quốc doanh. 
 
Vua Lê - Chúa Trịnh, đó chính là mô hình chính trị “song trùng quyền lực”(còn gọi là “lưỡng đầu chế”). Mô hình ưu việt này, mãi về sau mới thấy có ở Nhật Bản và Anh Quốc.
 
Trong suốt 249 năm vua Lê - chúa Trịnh song trùng tồn tại, lãnh thổ đã được giữ vững và không xảy ra một cuộc tấn công xâm lược nào của phương Bắc; không một thước đất nào bị cướp.
Đọc tiếp...